Pre više od 2.000 godina napravljen je uređaj koji je mogao da prati kretanje nebeskih tela pomoću složenog sistema zupčanika. Danas ga naučnici smatraju prvim analognim računarom na svetu, ali postoji veliki problem. Pronađena je samo trećina uređaja.
Reč je o čuvenom mehanizmu sa Antikitere, jednom od najzagonetnijih arheoloških otkrića. Pronađen je 1900. godine, kada su grčki ronioci, koji su tragali za morskim sunđerima, slučajno otkrili olupinu antičkog broda nedaleko od istoimenog ostrva.
Među brojnim predmetima, uključujući bronzane statue, nakit i novčiće, nalazio se i neobičan mehanički uređaj. Tek kasnije je otkriveno da njegovi zupčanici predstavljaju izuzetno naprednu tehnologiju za vreme u kojem je nastala.
Istraživači veruju da je brod potonuo sredinom prvog veka pre nove ere. Mehanizam je zatim proveo oko 2.000 godina na dubini većoj od 30 metara, gde su morska voda, pesak i mulj postepeno uništavali njegove delove.
Danas se u Nacionalnom arheološkom muzeju u Atini čuvaju 82 pronađena fragmenta. Oni čine tek oko trećinu originalnog uređaja, koji je bio približno veličine kutije za cipele.
Preostale dve trećine nikada nisu pronađene, zbog čega naučnici još pokušavaju da utvrde kako je mehanizam tačno funkcionisao i ko ga je napravio.
Potraga se nastavila i u novije vreme. Tokom ekspedicije 2014. godine istraživači su napravili detaljnu mapu olupine, a narednih godina pronašli su dodatne skulpture, neobično olovno oružje teško oko 100 kilograma i gotovo kompletan ljudski skelet.
Ipak, izgubljeni delovi mehanizma ostaju misterija. Uprkos više od jednog veka istraživanja, naučnici još nemaju sve odgovore o uređaju koji pokazuje koliko je antička tehnologija bila napredna, piše Popular Mechanics.